WORD‑FORMATION
– b2
NOUNS
(rzeczowniki)
–ance
importance,
performance, acceptance, resistance, attendance, guidance, allowance,
entrance, distance, tolerance
–ence
difference,
existence, confidence, independence, silence, intelligence, patience,
presence, absence, influence
–hood
childhood,
adulthood, neighbourhood, brotherhood, motherhood, fatherhood,
sisterhood, likelihood, knighthood, falsehood
–dom
freedom,
kingdom, boredom, wisdom, stardom, martyrdom, serfdom, officialdom,
dukedom, fandom
–tion
creation,
education, information, celebration, translation, communication,
pollution, protection, preparation, suggestion
–y
beauty,
jealousy, honesty, victory, energy, memory, family, discovery,
industry, scenery
–ness
happiness,
sadness, darkness, kindness, weakness, awareness, fitness, illness,
fairness, loneliness
VERBS
(czasowniki)
–en
widen,
shorten, strengthen, soften, harden, brighten, darken, deepen,
loosen, sharpen
–ify
simplify,
beautify, clarify, identify, justify, modify, intensify, electrify,
classify, solidify
–ise
/ –ize
organise/organize,
modernise/modernize, realise/realize, advertise, criticise/criticize,
memorise/memorize, finalise/finalize, apologise/apologize,
characterise/characterize, specialise/specialize
VERB
PREFIXES (przedrostki czasownikowe)
en‑
(to make / to cause / to put into a state)
encourage, enable,
enlarge, enrich, ensure, endanger, enforce, engage, entertain,
enlighten
ADJECTIVES
(przymiotniki)
A.
–y
cloudy,
sunny, noisy, messy
B.
–ful
helpful,
useful, beautiful
C.
–less
useless,
hopeless, powerless
D.
–able / –ible
comfortable,
readable, possible
E.
–ive
creative,
active, effective
–ing
interesting,
boring, exciting, confusing, surprising, shocking, relaxing, tiring,
amazing, frightening
–ed
interested,
bored, excited, confused, surprised, shocked, relaxed, tired, amazed,
frightened
–ous
dangerous,
famous, nervous, curious, generous, mysterious, adventurous,
poisonous, glorious, various
ADVERBS
(przysłówki)
quickly,
slowly, carefully, badly, well, suddenly, quietly, easily, happily,
rarely, increasingly, shockingly, amazingly
PREFIXES
(przedrostki) + wyjątki
un‑
unhappy,
unfair, unclear, unknown, unsafe
in‑
inactive,
incomplete, invisible, inaccurate, independent
ale:
unpopular
im‑
impossible,
impolite, impatient, imbalance, immobile
ale:
disloyal
il‑
illegal,
illogical, illiterate, illegible, illiberal
ir‑
irregular,
irresponsible, irrelevant, irresistible, irreplaceable
ale:
unreliable
dis‑
disagree,
disconnect, disappear, disapprove, dishonest
mis‑
(błędnie, źle)
misunderstand,
mislead, mishear, misbehave, misuse
multi‑
multicultural,
multicolour, multimedia, multiverse, multinational
ultra‑
ultrafast,
ultralight, ultramodern, ultrawide, ultrashort
WORD
FORMATION ( Miary - ADJ → NOUN →
VERB → VERB‑ed)
deep
→ depth → deepen → deepened
deep
– głęboki • depth – głębokość • deepen – pogłębiać
• deepened – pogłębiony
wide
→ width → widen → widened
wide
– szeroki • width – szerokość • widen – poszerzać •
widened – poszerzony
long
→ length → lengthen → lengthened
long
– długi • length – długość • lengthen – wydłużać •
lengthened – wydłużony
high
→ height → heighten → heightened
high
– wysoki • height – wysokość • heighten –
podwyższać/potęgować • heightened – podwyższony
broad
→ breadth → broaden → broadened
broad
– szeroki • breadth – szerokość • broaden – poszerzać •
broadened – poszerzony
strong
→ strength → strengthen → strengthened
strong
– silny • strength – siła • strengthen – wzmacniać •
strengthened – wzmocniony
A
absence – nieobecność
acceptance – akceptacja
accuracy (inaccurate → inaccurate = niedokładny)
active – aktywny
activity – aktywność
adulthood – dorosłość
advertise – reklamować
adventurous – żądny przygód
amazed – zdumiony
amazing – zdumiewający
amazingly – zadziwiająco
anger (angry → tu brak, ale zostawiam)
apologise/apologize – przepraszać
approval (disapprove → nie pochwalać)
attendance – frekwencja
aware (awareness) – świadomość
B
beauty – piękno
beautiful – piękny
behave (misbehave) – źle się zachowywać
bored – znudzony
boring – nudny
boredom – nuda
breadth – szerokość
brighten – rozjaśniać
broaden – poszerzać
broadened – poszerzony
brotherhood – braterstwo
C
celebration – świętowanie
characterise/characterize – charakteryzować
childhood – dzieciństwo
classify – klasyfikować
clarify – wyjaśniać
cloudy – pochmurny
comfortably (comfortable) – wygodny
communication – komunikacja
confidence – pewność siebie
confused – zdezorientowany
confusing – mylący
creative – kreatywny
creation – stworzenie
criticise/criticize – krytykować
curious – ciekawy
D
darken – zaciemniać
darkness – ciemność
dangerous – niebezpieczny
deepen – pogłębiać
deepened – pogłębiony
deep – głęboki
depth – głębokość
difference – różnica
disagree – nie zgadzać się
disappear – znikać
disapprove – nie pochwalać
disconnect – rozłączać
discovery – odkrycie
disloyal – nielojalny
distance – odległość
domestic (kingdom → królestwo)
dukedom – księstwo
E
easily – łatwo
education – edukacja
effective – skuteczny
electrify – elektryzować
embarrass (tu brak, ale zostawiam)
enable – umożliwiać
encourage – zachęcać
endanger – narażać
engage – angażować
enforce – egzekwować
enlarge – powiększać
enlighten – oświecać
ensure – zapewniać
entertain – zabawiać
entrance – wejście
existence – istnienie
F
fairness – sprawiedliwość
family – rodzina
famous – sławny
fatherhood – ojcostwo
fitness – sprawność
freedom – wolność
frightened – przestraszony
frightening – przerażający
G
generous – hojny
glorious – wspaniały
guidance – wskazówki
H
harden – utwardzać
happiness – szczęście
happy – szczęśliwy
height – wysokość
heighten – podwyższać
heightened – podwyższony
helpful – pomocny
honesty – uczciwość
hopeless – beznadziejny
I
identify – identyfikować
illegal – nielegalny
illiberal – nieliberalny
illegible – nieczytelny
illiterate – analfabeta / niepiśmienny
illogical – nielogiczny
illness – choroba
impatient – niecierpliwy
impossible – niemożliwy
improve (tu brak, ale zostawiam)
independence – niezależność
industry – przemysł
influence – wpływ
information – informacja
intelligence – inteligencja
intensify – intensyfikować
interesting – interesujący
interested – zainteresowany
irregular – nieregularny
irreplaceable – niezastąpiony
irresponsible – nieodpowiedzialny
J
jealousy – zazdrość
justify – uzasadniać
K
kindness – życzliwość
kingdom – królestwo
knighthood – rycerstwo
L
length – długość
lengthen – wydłużać
lengthened – wydłużony
likelihood – prawdopodobieństwo
loosen – poluzować
loneliness – samotność
M
memory – pamięć
messy – bałaganiarski
misbehave – źle się zachowywać
mishear – źle usłyszeć
mislead – wprowadzać w błąd
misunderstand – źle zrozumieć
misuse – nadużywać
modernise/modernize – modernizować
modify – modyfikować
motherhood – macierzyństwo
multicultural – wielokulturowy
multimedia – multimedia
multinational – międzynarodowy
multiverse – multiwersum
N
neighbourhood – sąsiedztwo
nervous – nerwowy
noisy – hałaśliwy
O
officialdom – biurokracja
organise/organize – organizować
P
patience – cierpliwość
performance – występ / wykonanie
poisonous – trujący
pollution – zanieczyszczenie
possible – możliwy
powerless – bezsilny
presence – obecność
protection – ochrona
prepare (preparation) – przygotowanie
Q
quietly – cicho
R
readable – czytelny
realise/realize – uświadomić sobie
relaxed – zrelaksowany
relaxing – relaksujący
resistance – opór
sadness – smutek
scenery – krajobraz
sisterhood – siostrzeństwo
silence – cisza
simplify – upraszczać
slowly – wolno
soften – zmiękczać
solidify – krzepnąć / utrwalać
strength – siła
strengthen – wzmacniać
strengthened – wzmocniony
strong – silny
stardom – sława (gwiazdorska)
suggestion – sugestia
sunny – słoneczny
surprised – zaskoczony
surprising – zaskakujący
T
tired – zmęczony
tiring – męczący
tolerance – tolerancja
translation – tłumaczenie
U
ultrafast – ultraszybki
ultralight – ultralekki
ultramodern – ultranowoczesny
ultrashort – ultrakrótki
ultrawide – ultraszeroki
unfair – niesprawiedliwy
unhappy – nieszczęśliwy
unknown – nieznany
unsafe – niebezpieczny
useless – bezużyteczny
useful – użyteczny
V
various – różnorodny
victory – zwycięstwo
W
weakness – słabość
widen – poszerzać
widened – poszerzony
width – szerokość
wisdom – mądrość
